عمران و پروژه
اعتبار،چابکی،پاسخگویی

ارزیابی و اولویت‌بندی ریسک‌های ایمنی در پروژه‌های ساختمانی ایران: کاربرد تحلیل سلسله‌مراتبی

https://doi.org/10.22034/cpj.2025.522040.1364
دوره 7، شماره 4 - شماره پیاپی 74
تیر 1404
صفحه 29-54
عمران و پروژه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

مهدی عارف نظری 1
علی اصغر امیرکاردوست 2
علیرضا لرک 3

1 دانشجوی دکتری مهندسی و مدیریت ساخت، گروه مهندسی عمران، واحد بین الملل کیش، دانشگاه آزاد اسلامی

2 استادیار، گروه مهندسی عمران، واحد رودهن ، دانشگاه آزاد اسلامی

3 علیرضا لرک، گروه مهندسی عمران، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

چکیده
پروژه‌های ساختمانی ایران به دلیل پیچیدگی‌های فنی و شرایط محیطی متغیر، با ریسک‌های ایمنی متعددی مواجه‌اند. این پژوهش با هدف شناسایی و اولویت‌بندی ریسک‌های ایمنی، از ترکیب فرآیند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و تکنیک(TOPSIS) استفاده کرد. 11 ریسک کلیدی از ادبیات و نظرات کارشناسان استخراج و از طریق پرسشنامه مقایسه زوجی توسط 30 کارشناس عمران و مدیریت پروژه ارزیابی شدند. نتایج نشان داد که "تجهیزات موتوری و بالابر" (وزن 0.48)، "عملیات خاکی" (0.27)، و "کمبود نیروی متخصص" (0.13) مهم‌ترین ریسک‌ها هستند. نرخ ناسازگاری 0.07 اعتبار یافته‌ها را تأیید می‌کند. پیشنهادات شامل بازرسی منظم تجهیزات، آموزش نیروی انسانی، و نظارت دیجیتال است. این مطالعه، با پر کردن شکاف پژوهشی در تحلیل ایمنی ایران، راهکارهای عملی برای مدیران پروژه ارائه می‌دهد و به توسعه پایدار صنعت ساخت‌وساز کمک می‌کند.

کلیدواژه‌ها

مدیریت ریسک
ایمنی در ساخت‌وساز
فرآیند تحلیل سلسله‌مراتبی AHP))
پروژه‌های ساختمانی
ارزیابی ریسک
موضوعات

عنوان مقاله English

Evaluation and Prioritization of Safety Risks in Iranian Construction Projects: Application of Analytic Hierarchy Process

نویسندگان English

Mahdi Arefnazari 1
َAli Asghar Amirkardoust 2
Alireza Lork 3
1 Ph.D. Candidate in Civil Engineering and Construction Management, Department of Civil Engineering, Kish International Branch, Islamic Azad University
2 Assistant Professor, Department of Civil Engineering, Roudehen International Branch, Islamic Azad University
3 AliReza Lork, Department of Civil Engineering, Ka.C., Islamic Azad University, Karaj, Iran
چکیده English

Construction projects in Iran face numerous safety risks due to technical complexities and varying environmental conditions. This study aimed to identify and prioritize safety risks by integrating the Analytic Hierarchy Process (AHP) and the Technique for Order of Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS). Eleven key risks were extracted from the literature and expert opinions, and evaluated through a pairwise comparison questionnaire by 30 civil engineering and project management experts. The results revealed that "motorized equipment and cranes" (weight 0.48), "earthwork operations" (0.27), and "lack of skilled personnel" (0.13) are the most critical risks. An inconsistency rate of 0.07 validates the reliability of the findings. Recommendations include regular equipment inspections, workforce training, and digital monitoring. By addressing the research gap in safety analysis in Iran, this study provides practical solutions for project managers and contributes to the sustainable development of the construction industry

کلیدواژه‌ها English

  • Risk Management
  • Construction Safety
  • Analytic Hierarchy Process (AHP)
  • Construction Projects
  • Risk Assessment
Ahmadi, M., Shariati, M., & Rafiei, M. (2022). Safety Challenges in Iranian Construction Projects.
Journal of Civil Engineering and Management, 28(3), 45-59.
Al-Sami, H., Al-Najjar, M., & Ahmed, S. (2023). Environmental Risk Assessment in Construction
Using AHP. Sustainability, 15(4), 1234-1248.
Ghaffari, A., & Ebrahimi, M. (2025). Enhancing Safety Performance in Construction Sites Through
IoT-Based Monitoring Systems: Evidence from Iranian Projects. Automation in Construction, 162, 104-
118.
Hosseini, M. R., Martek, I., & Chileshe, N. (2023). Safety Management in Construction: A Global
Perspective. Construction Management and Economics, 41(5), 321-337.
Hosseini, M. R., Chileshe, N., & Zuo, J. (2024). Digital Transformation in Construction Safety
Management. Automation in Construction, 159, 104-120.
International Labour Organization. (2023). Global Trends in Occupational Safety and Health. ILO
Press.
Kerzner, H. (2022). Project Management: A Systems Approach to Planning, Scheduling, and
Controlling (13th ed.). Wiley.
Kim, H., & Nguyen, T. (2023). Multi-Criteria Decision-Making in Construction Risk Management.
Engineering, Construction and Architectural Management, 30(8), 345-362.
Li, J., & Kim, S. (2022). Impact of Safety Training on Construction Site Accidents: Evidence from
South Korea. Safety Science, 145, 105-119.
Mahdavi, M., Hosseini, S., & Babaafjaei, A. (2023a). Modelling and Comparison of Plastic
Performance in Ten Types of New Steel Braces under Pushover Analysis. Computational Engineering
and Physical Modeling, 6(2), 73-89.
Mahdavi, M., Babaafjaei, A., & Hosseini, S. R. (2023b). Evaluation and Comparison of Seismic
Performance in Irregular Steel Structures with Modern Concentrically Braces. Computational
Engineering and Physical Modeling, 6(4), 57-76.
Mahdavi, M. (2023). Comparing the Performance of Diagonal, A-Chevron, Gate, Knee, Rhombus and
X Braces with the Finite Element Method. Advanced Structural Mechanics, 1(3), 209-227.
Mahdavi, M., Hosseini, S., Babaafjaei, A., Chaghakaboodi, S., & Ghasemi, F. (2024). Optimizing the
Life Cycle of Residential Buildings by Combining Hierarchical Analysis and Value Engineering
Methods with the Classic and Widely Used AHP Analysis Model. Karafan Journal, 21(3), 347-366.
Mohammadi, A., Tavakolan, M., & Khosravi, Y. (2021). Financial Risk Prioritization in Construction
Projects Using AHP. International Journal of Project Management, 39(6), 654-667.
Rezaei, F., Hosseini, S. M., & Tavakoli, A. (2022). Risk Management in Improving Project
Performance in Iran. Journal of Construction Engineering and Management, 148(4), 123-135.
Saffari, H., & Mousavi, S. M. (2024). Risk Assessment of Construction Projects Using a Hybrid Fuzzy
AHP-TOPSIS Model: A Case Study on High-Rise Buildings in Tehran. Journal of Structural
Engineering and Construction, 12(3), 45-60.
Tavakolan, M., & Mohammadi, A. (2023). A Multi-Criteria Decision-Making Framework for Safety
Risk Prioritization in Mega Construction Projects. International Journal of Project Management, 41(6),
678-692.
Zareei, S., & Hosseini, M. (2024). Evaluating the Impact of Human Factors on Construction Safety: A
Systematic Review of Middle Eastern Projects. Safety Science, 171, 106-122.
  • تاریخ دریافت 17 فروردین 1404
  • تاریخ بازنگری 24 اردیبهشت 1404
  • تاریخ پذیرش 27 اردیبهشت 1404
  • تاریخ اولین انتشار 27 اردیبهشت 1404
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1404

صفحه اصلی

ارسال مقاله

تماس با ما

مقالات در نوبت انتشار